Σύμφωνα με την Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, που αποτυπώνει την πορεία της οικονομίας των κρατών μελών της ΕΕ και παράλληλα προχωράει σε συστάσεις, η Κομισιόν προτείνει τη δυνατότητα διεύρυνσης της ήδη υπάρχουσας Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής, ώστε να καλύπτει και την ενέργεια.
Παράθυρο για επενδύσεις 500 εκατ. στην ενέργεια μέσω ρήτρας διαφυγής
Πιο συγκεκριμένα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναγνωρίζει τις οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες της ενεργειακής κρίσης και την ανάγκη στήριξης ευάλωτων νοικοκυριών και επιχειρήσεων, διατηρώντας ταυτόχρονα την ανταγωνιστικότητα και τη δημοσιονομική ανθεκτικότητα της ΕΕ.
Σε αυτό το πλαίσιο, προτείνει τη δυνατότητα διεύρυνσης της ήδη υπάρχουσας Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής (NEC), ώστε να καλύπτει προσωρινά και περιορισμένα μέτρα ενεργειακής ανθεκτικότητας, κατόπιν αιτήματος των κρατών-μελών.
Η επέκταση θα αφορά μέτρα που μειώνουν την εξάρτηση από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα και θα ισχύει για την περίοδο από τον Φεβρουάριο 2026 και μετά.
Θα τεθούν συγκεκριμένα δημοσιονομικά όρια (0,3% του ΑΕΠ ετησίως και 0,6% σωρευτικά για 2026–2028), ενώ παραμένουν σε ισχύ οι γενικές εγγυήσεις δημοσιονομικής βιωσιμότητας.
Επίσης, προβλέπεται ίση μεταχείριση των κρατών-μελών, με δυνατότητα πρόσθετης αλλά περιορισμένης ευελιξίας, υπό την προϋπόθεση ότι δεν τίθεται σε κίνδυνο η δημοσιονομική σταθερότητα
Η Επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη τις οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες της ενεργειακής κρίσης που συνδέεται και με τις πρόσφατες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, αναγνωρίζει την ανάγκη στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων, χωρίς να υπονομεύεται η δημοσιονομική σταθερότητα της ΕΕ.
Σε αυτό το πλαίσιο προτείνει να δοθεί στα κράτη-μέλη η δυνατότητα να ζητήσουν την επέκταση της υπάρχουσας Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής (NEC), ώστε να καλύπτει προσωρινά και περιορισμένα μέτρα ενεργειακής ανθεκτικότητας.
Η ευελιξία αυτή αφορά μέτρα που μειώνουν την εξάρτηση από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα από τον Φεβρουάριο 2026 και συνοδεύεται από αυστηρά δημοσιονομικά όρια (0,3% του ΑΕΠ ετησίως και 0,6% σωρευτικά για 2026–2028), με πλήρη διατήρηση των εγγυήσεων δημοσιονομικής βιωσιμότητας και ίση μεταχείριση των κρατών-μελών.
Αναφορικά με την άμυνα, η Επιτροπή επιτρέπει στα κράτη-μέλη να αυξήσουν προσωρινά τις αμυντικές δαπάνες μέσω της Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής (NEC), με ευελιξία έως 1,5% του ΑΕΠ μέχρι το 2028, στο πλαίσιο του «ReArm Europe» και «Readiness 2030 Παράλληλα, οι δημοσιονομικοί κανόνες συνεχίζουν να ισχύουν και οι αμυντικές δαπάνες αναμένεται να αυξηθούν συνολικά στην ΕΕ, φτάνοντας περίπου το 2% του ΑΕΠ έως το 2027. Μέχρι σήμερα, 18 κράτη-μέλη έχουν ζητήσει την ενεργοποίηση της Εθνικής Ρήτρας Διαφυγής (NEC) στο πλαίσιο του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Η ρήτρα έχει ήδη ενεργοποιηθεί από το Συμβούλιο, κατόπιν σύστασης της Επιτροπής, για 17 χώρες: Βέλγιο, Βουλγαρία, Τσεχία, Δανία, Γερμανία, Εσθονία, Ελλάδα, Κροατία, Λετονία, Λιθουανία, Ουγγαρία, Αυστρία, Πολωνία, Πορτογαλία, Σλοβενία, Σλοβακία και Φινλανδία. Για την Ισπανία έχει ήδη εκδοθεί θετική αξιολόγηση από την Επιτροπή και εκκρεμεί η τελική έγκριση του Συμβουλίου.
Σημαντικά βελτιωμένη η εικόνα της Ελλάδας
Στο πεδίο των μακροοικονομικών ανισορροπιών, η Ελλάδα, η Ολλανδία και η Σουηδία αξιολογούνται πλέον ως χώρες που δεν αντιμετωπίζουν μακροοικονομικές ανισορροπίες, ενώ η Ιταλία, η Ουγγαρία και η Σλοβακία εξακολουθούν να εμφανίζουν σημαντικές ανισορροπίες.
Σύμφωνα λοιπόν με την Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Ελλάδα στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, η ελληνική οικονομία εμφανίζει βελτιωμένη εικόνα με ισχυρή ανάπτυξη, μείωση της ανεργίας, σημαντική αποκλιμάκωση του δημόσιου χρέους και διατηρούμενα δημοσιονομικά πλεονάσματα, ενώ παράλληλα έχουν ενισχυθεί το τραπεζικό σύστημα και η φορολογική συμμόρφωση μέσω της ψηφιοποίησης της διοίκησης.
Σύμφωνα με τις συστάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η Ελλάδα καλείται να συνεχίσει την τήρηση των ορίων αύξησης των καθαρών δαπανών, αξιοποιώντας την ευελιξία για τις αμυντικές δαπάνες, και να ενισχύσει την αποδοτικότητα των δημόσιων οικονομικών, διασφαλίζοντας ότι τα μέτρα στήριξης στην ενέργεια παραμένουν προσωρινά και στοχευμένα.
Παράλληλα, ζητείται η περαιτέρω βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης μέσω ψηφιοποίησης, η ενίσχυση της δημόσιας διοίκησης, η μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων και η συνέχιση των μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων του Ταμείου Ανάκαμψης και των προγραμμάτων συνοχής. Επιπλέον, η Ελλάδα καλείται να απλοποιήσει το ρυθμιστικό πλαίσιο, να άρει εμπόδια στην επιχειρηματικότητα, να επιταχύνει την απονομή δικαιοσύνης και να ολοκληρώσει τον πολεοδομικό σχεδιασμό.
Τέλος, οι συστάσεις δίνουν έμφαση στην πράσινη μετάβαση, τη μείωση των επιδοτήσεων ορυκτών καυσίμων, την αναβάθμιση των μεταφορών και της ενεργειακής υποδομής, καθώς και στη βελτίωση της απασχόλησης, της κοινωνικής προστασίας και της πρόσβασης στην υγεία.
Πηγή: ertnews.gr
Ακολουθήστε το 
στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
