«Τον Θανάση Ριζάκη χωρίς να τον γνωρίζω τον θαύμαζα χρόνια γιατί σε κάθε εκδήλωση για την Εθνική Αντίσταση όποιος και να ήταν ο ομιλητής ακόμα και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, έβγαινε στο βήμα με το κομμένο του χέρι, το παράσημο του από τους αγώνες, και μιλούσε με λόγια απλά χωρίς να διστάζει να κατακεραυνώσει πολιτικούς, δημάρχους και πρωθυπουργούς»
Γράφει ο Γιώργος Σούλτης
Αν η θέση του αντιδημάρχου στον δήμο Λαρισαίων μου πρόσφερε κάτι, πέρα από πολλή δουλειά, πολύ άγχος και από άπειρες πολιτικές απογοητεύσεις, είναι ότι γνώρισα κάποιους αξιόλογους και σημαντικούς ανθρώπους τους οποίους δεν θα είχα την ευκαιρία να γνωρίσω ποτέ! Όλα αυτά τα χρόνια από το 2014 είχα την τύχη να γνωρίσω και να συναναστραφώ (έστω και για λίγο) με τους απλούς και ταπεινούς ανθρώπους της Εθνικής Αντίστασης, οι περισσότεροι από τους οποίους δεν βρίσκονται πλέον στη ζωή. Δεν μιλάω για ήρωες γιατί η λέξη αυτή είναι τόσο πολυχρησιμοποιημένη που έχει χάσει το νόημα της. Μιλάω για απλούς καθημερινούς ανθρώπους με οικογένειες, με παιδιά και εγγόνια, που πάλευαν χρόνια για τη ζωή με μια αξιοπρέπεια μοναδική. Αυτή η αξιοπρέπεια κάποτε στα νιάτα τους έγινε πατριωτισμός και δε λογάριασαν τίποτα, ούτε τη ζωή τους. Θυσίασαν τα πάντα για την Εθνική Αξιοπρέπεια και την Ελευθερία τους. Αυτοί οι άνθρωποι δεν ζήτησαν ποτέ τίποτα από κανέναν, αγωνίστηκαν, πάλεψαν, πρόσφεραν χωρίς να ζητήσουν ποτέ αντάλλαγμα. Άσε που οι περισσότεροι κυνηγήθηκαν και υπέφεραν τα μέγιστα από ένα κράτος ανάλγητο στο οποίο κυριαρχούσαν αυτοί που όχι μόνο δεν πρόσφεραν ποτέ τίποτα αλλά που πολλές φορές ήταν και συνεργάτες των κατακτητών. Θεωρώ μεγάλη μου τιμή που γνώρισα αυτούς τους ανθρώπους, που άκουσα τις ιστορίες τους και έζησα το πάθος τους για τη ζωή που είχαν μέχρι το τέλος.
Δεν θα αναφέρω ονόματα γιατί ίσως ούτε οι ίδιοι θα το ήθελαν, αλλά θα κάνω μια εξαίρεση για τον άνθρωπό πού έγινε φίλος μου και στο πρόσωπο του οποίου έβλεπα τον χαμένο μου πατέρα. Πρόκειται για τον αγωνιστή της Εθνικής Αντίστασης αλλά και αγωνιστή της ζωής Θανάση Ριζάκη, ο οποίος έφυγε σε ηλικία 100 χρονών (παρά δύο μήνες) τον Δεκέμβρη του 2025. Τον Θανάση Ριζάκη χωρίς να τον γνωρίζω τον θαύμαζα χρόνια γιατί σε κάθε εκδήλωση για την Εθνική Αντίσταση όποιος και να ήταν ο ομιλητής ακόμα και ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, έβγαινε στο βήμα με το κομμένο του χέρι, το παράσημο του από τους αγώνες, και μιλούσε με λόγια απλά χωρίς να διστάζει να κατακεραυνώσει πολιτικούς, δημάρχους και πρωθυπουργούς. Μιλάμε για ένα άνθρωπο που είχε βαθιά γνώση της πολιτικής, ο οποίος αν και χρόνια στο ΚΚΕ είχε μια σκέψη χωρίς ταμπού, χωρίς να διστάσει να κατακεραυνώσει το άδικο και να επαινέσει το σωστό από όπου και αν προέρχονταν. Με το Θανάση γνωριστήκαμε από κοντά στο δήμο όταν πήρα εντολή από το δήμαρχο να ονομάσουμε την πλατεία που βρίσκεται στις εργατικές πολυκατοικίες στην οδό Φαρσάλων σε «Πλατεία Βρατσάνου», προς τιμή του ανθρώπου ο οποίος ήταν ο πρωτεργάτης της ανατίναξης των σιδηροδρομικών γραμμών στα Τέμπη το 1944.
Η πρόταση ήταν του Θανάση Ριζάκη και ολοκληρώθηκε με επιτυχία. Από την συνεργασία αυτή και μετά με τον Θανάση γίναμε φίλοι και με επισκεπτόταν συχνά στο γραφείο μου στο δήμο με σκοπό μόνο τη συζήτηση για την πολιτική. Από τον Θανάση έμαθα πολλές ιστορίες που δεν ήξερα. Ο Θανάσης πήγε μόνος του στα 17 του στα βουνά ψάχνοντας να υπηρετήσει την Εθνική Αντίσταση. Γελώντας μου έλεγε την ιστορία «Όταν μας είδε εκεί ο διοικητής, μας είπε: Τι να σας κάνω εσάς τους τσιλιβήθρες (είχαν πάει με ένα συνομήλικο του)… εμείς όμως μείναμε εκεί με επιμονή….». Μου είπε για την φρίκη να σκοτώνει ο άνθρωπος τον άνθρωπο, μου μίλησε για τα Δεκεμβριανά και το πώς ήρθε από την Αθήνα στη Λάρισα με τα πόδια. Μου μίλησε για την αγριότητα και τις αδικίες του εμφυλίου και των παρακρατικών ομάδων. Μου μίλησε για την ήσυχη ζωή του στο Πολωνία και την επιστροφή στην Ελλάδα… Είχα ακούσει ιστορίες από το πατέρα μου αλλά εκείνος πέθανε νέος και τότε δεν καταλάβαινα και πολλά. Σε αυτή την ηλικία οι ιστορίες του Θανάση με συγκλόνιζαν. Μιλάμε για ένα άνθρωπο ο οποίος παρά τα βάσανα της ζωής του, ήταν παντού παρόν: Σε κάθε μνημόσυνο, σε κάθε κατάθεση στεφάνων, σε κάθε επέτειο και σε κάθε έλευση υπουργού στην πόλη. Μέχρι το τέλος της ζωής του ήταν ενεργός στο σύλλογο αναπήρων και αρθρογραφούσε στις εφημερίδες τακτικά.
Μιλάμε για μια αξιοπρέπεια που δεν έχω συναντήσει ξανά στη ζωή μου. Ο Θανάσης Ριζάκης είχε σαν ανάπηρος ένα περίπτερο στη Λάρισα, όταν έμεινε ξενοίκιαστο για αρκετό καιρό ήταν ο μόνος (το τονίζω), τα 9 χρόνια που ήμουν στο δήμο που παραιτήθηκε από το περίπτερο προς χάριν του δήμου! Θα πω και κάτι ακόμα που ίσως ο Θανάσης δε θα ήθελε να το πω αλλά δείχνει το μεγαλείο του ανθρώπου. Όταν έφθασε η ώρα να «κλείσει» ο σύλλογος αναπήρων στον οποίο ήταν πρόεδρος χρόνια, φρόντισε το πενιχρό ταμείο του συλλόγου να μοιραστεί σε οικογένειες που είχαν ανάγκες! Αυτός ήταν ο φίλος μου ο Θανάσης Ριζάκης και μαζί με όλους τους φίλους μου της Εθνικής Αντίστασης ας είναι ελαφρύ το χώμα που τους σκεπάζει. Αν και ο Θανάσης θα ζει ελεύθερα στους αιθέρες μιας και είχε δώσει εντολή για αποτέφρωση και διασκόρπιση της στάχτης του στα βουνά.
Η Λάρισα έχει να επιδείξει πολλούς τέτοιους ανθρώπους που αγωνίστηκαν ενάντια στη φασιστική και ναζιστική λαίλαπα κατά την διάρκεια της Γερμανοϊταλικής κατοχής. Πολλοί είναι οι Λαρισαίοι που πρόσφεραν τη ζωή τους σε αυτό τον αγώνα για την ελευθερία ενάντια στο κατακτητή. Στη Λάρισα καθ΄ όλη τη διάρκεια του έτους γίνονται πολλές φορές καταθέσεις στεφάνων, όπως είναι αυτή για τους αδικοχαμένους εκτελεσθέντες στο «αντιαεροπορικό». Στις 8 Μαρτίου του 1944 εκτελέσθηκαν 40 πατριώτες, 35 άνδρες και 5 γυναίκες τον τόπο Αντιαρεπορικό στο Κουλούρι. Οι «εικόνες» από τις διηγήσεις για την εκτέλεσης αυτή φέρνουν ρίγη συγκίνησης και θαυμασμού για αυτούς τους Λαρισαίους οι οποίοι ανήκουν στους χιλιάδες καθημερινούς ανθρώπους που πέθαναν στο εκτελεστικό απόσπασμα με τα μάτια ανοιχτά σε όλη την Ελλάδα. Το τυχαίο γεγονός της ανακάλυψης των φωτογραφιών της εκτέλεσης στην Αθήνα, ήρθε να μας δείξει ότι οι νέοι δεν γνωρίζουν τίποτα για τις αγριότητες του φασισμού και του ναζισμού και για το μεγαλείο αυτών των ανθρώπων. Σήμερα στις εποχές που ζούμε είναι αναγκαιότητα και υποχρέωση να μην ξεχάσουμε!
Για τους εκτελεσθέντες στο αντιαεροπορικό κάθε χρόνο οργανώνεται από το δήμο τελετή με κατάθεση στεφάνων στο μνημείο του αντιαεροπορικού και στις προτομές του Ι. Πατέρα και του Δήμητρας Τσάτσου. Όσες φορές παραβρέθηκα στις καταθέσεις αυτές κανένας μα κανένας πολίτης δεν γνώριζε για ποιο λόγο γινόταν η τελετή. Οι μνήμες από την γερμανική κατοχή είναι νωπές και αγγίζουν χιλιάδες οικογένειες στη Λάρισα και στη Θεσσαλία. Οφείλουμε να κρατήσουμε την μνήμη ζωντανή και αυτό δεν το λέω με την μορφή που το λένε οι ομιλητές στους λόγους τους χωρίς να το νοιώθουν. Αυτή μου η ευαισθησία που έχει τις ρίζες της στις οικογενειακές μου ιστορίες οι οποίες ξύπνησαν και εντάθηκαν με την συναναστροφή με τους αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης και την φιλία με την οποία με τίμησε ο Θανάσης Ριζάκης.
Ο δήμος της Λάρισας έχει θεσμοθετήσει και τιμάει την εθνική αντίσταση στην επέτειο της απελευθέρωσης της πόλης στις 23 Οκτωβρίου. Εδώ και χρόνια την ημέρα αυτή γίνεται πανηγυρική συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου. Στη συνέχεια γίνεται πορεία όλου του ΔΣ με συνοδεία σχολικών σημαιών και της φιλαρμονικής προς το μνημείο πεσόντων στο φρούριο. Εκεί εκφωνείται το πανηγυρικό της ημέρας και γίνεται κατάθεση στεφάνων. Η δημοτική αρχή της Συμπαράταξης με αφορμή την επέτειο αυτή διοργάνωνε επιπλέον μια σειρά εκδηλώσεων, όπως ομιλίες, εκθέσεις , προβολή ταινιών και επισκέψεις στο Μουσείο Εθνικής Αντίστασης το οποίο ήταν υπεύθυνο για όλες αυτές τις εκδηλώσεις. Η γνώμη μου είναι ότι οι εκδηλώσεις για την επέτειο της Απελευθέρωσης της Λάρισας πρέπει να διατηρηθούν και να γίνουν θεσμός έτσι που να μην μπορεί καμία μελλοντική δημοτική αρχή να υποβαθμίσει τον εορτασμό της επετείου αυτής. Πιστεύω ακράδαντα ότι η μνήμη αυτή πρέπει να διατηρηθεί και για να γίνει αυτό πρέπει ο γιορτασμός αυτός να ξεφύγει από τα όρια του Δημοτικού Συμβουλίου και να φτάσει σε κάθε Λαρισαίο πολίτη.
Κατά τη γνώμη μου ο δήμος πρέπει να θεσμοθετήσει ένα τριήμερο (τουλάχιστον) εκδηλώσεων για τον εορτασμό της απελευθέρωσης της Λάρισας από τους Γερμανούς. Την ευθύνη για τον σχεδιασμό και της οργάνωση των εκδηλώσεων πρέπει να την έχει το Μουσείο Εθνικής Αντίστασης. Ο σχεδιασμός πρέπει να γίνεται με την συνεργασία όλων των σχετικών φορέων όπως είναι οι αντιστασιακές οργανώσεις , οι επιτροπές ειρήνης, τα εργατικά συνδικάτα, το πανεπιστήμιο, οι διευθύνσεις της εκπαίδευσης και κάθε άλλος σχετικός φορέα. Οι εκδηλώσεις πέρα από ομιλίες μπορεί να συμπεριλαμβάνουν, προβολές ταινιών, εκθέσεις (φωτογραφιών και ζωγραφικής), συναυλίες τόσο κλασσικής όσο και λαϊκής μουσικής. Πρέπει να συμπεριλαμβάνονται στις επετείους αυτές τιμητικές εκδηλώσεις για τους αγωνιστές τις εθνικής αντίστασης, σε συνεργασία με τις οικογένειες τους. Όσο δύσκολο και να φαίνεται πρέπει οι εκδηλώσεις αυτές να έχουν στόχο να προσελκύσουν τους νέους, πάντα είχα τη γνώμη ότι οι μνήμες αυτές ενισχύονται αν ξεκινήσουμε από τους νέους και από τα σχολεία.
Πάντα πίστευα ότι ο κάθε δήμος έχει υποχρέωση να παρεμβαίνει έμπρακτα ώστε να γνωρίσουν οι μαθητές στα σχολεία την τοπική ιστορία. Για το θέμα της πρόσφατης Λαρισαϊκής ιστορίας όπως είναι αυτή της εθνικής αντίστασης έχουν γραφεί πολλά και θα έπρεπε με πρωτοβουλία τους δήμου να γραφεί ένα μικρό βιβλιαράκι το οποίο να πάει σε όλους τους μαθητές των σχολείων της Λάρισας. Το βιβλιαράκι αυτό δεν πρέπει να έχει την μορφή που έχουν τα σχολικά βιβλία, αλλά να έχει μορφή τέτοια που να ανταποκρίνεται στις συνήθειες και την κουλτούρα της σημερινής νεολαίας. Ο προϋπολογισμός για μια τέτοια ενέργεια δεν είναι μεγάλος, αφού το βιβλίο μπορεί να διανεμηθεί σε ψηφιακή μορφή. Σίγουρα υπάρχουν Λαρισαίοι ιστορικοί και εκπαιδευτικοί οι οποίοι μπορούν να συνεισφέρουν σε ένα τέτοιο έργο αρκεί κάποιος να πάρει την πρωτοβουλία, να τους αναζητήσει να τους πλησιάσει και να τους μιλήσει.
Θυμάμαι στην Αθήνα με πρωτοβουλία του δήμου είχε προκηρυχτεί παλιότερα ένας διαγωνισμός για την «συγγραφή» κόμικς με θέμα την Εθνική Αντίσταση στην Αθήνα. Πρόκειται για μια θαυμάσια ενέργεια η οποία κατέληξε σε μια έκθεση, σε βραβεύσεις και ένα όμορφο Άλμπουμ κόμικς με τίτλο: «Ένα γλυκό ξημέρωμα: Ιστορίες κόμικς για την Αθήνα της κατοχής» όπου 17 γνωστοί κομίστες εμπνεύστηκαν από την αντίσταση στην κατοχική Αθήνα και τα παρουσίασαν σε αυτό όμορφο βιβλίο κόμικς. Στη Λάρισα υπάρχει σημαντική κίνηση κόμικς και θαυμάσιοι Λαρισαίοι δημιουργοί, θα μπορούσε να προκηρυχτεί ένας ανάλογος διαγωνισμός με θέματα την εθνική αντίσταση στη Λάρισα. Για τα σενάρια θα βρουν άπειρο καταγεγραμμένο υλικό για την αντίσταση και την κατοχή στην πόλη μας. Θα μπορούσε ακόμα ο δήμος να χρηματοδοτήσει την έκδοση μιας σειράς κόμικς με ανάλογο θέμα. Μπορούν να γίνουν και άλλες ανάλογες εκδηλώσεις που θα μπορούσαν να προσελκύσουν και να εμπνεύσουν τους νέους. Θα μπορούσε να προκηρυχτεί ένας διαγωνισμός φωτογραφίας ή ζωγραφικής με θέμα : «Οι μνήμες της κατοχής και της αντίστασης στη Λάρισα».
Αν υπάρχει η βούληση, η κατεύθυνση και ο στόχος από κάποια δημοτική αρχή, σίγουρα θα βρει τον δρόμο. Και στόχος είναι: Να μη χαθεί μια Πολυτίμη και νωπή ιστορική μνήμη από την πόλη μας. Είναι αναγκαιότητα στην εποχή που ζούμε! Και τέλος το χρωστάμε στους πατεράδες και τους παππούδες μας αγωνιστές της Εθνικής Αντίστασης!
Πηγή: ΕΝΤΥΠΗ LARISSANET
Ακολουθήστε το 
στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
