Συνέντευξη στον Λάμπρο Αναγνωστόπουλο
Η μνήμη, η παιδική ηλικία, το πέρασμα του χρόνου και όσα αφήνει πίσω του αποτελούν τον πυρήνα της νέας συλλογής μικροδιηγημάτων της Τασούλας Τσιλιμένη με τίτλο «Το Πάρκο της Μνήμης», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Αρμός.
Με λόγο στοχαστικό και βαθιά ανθρώπινο, η ομότιμη καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας μιλά στο larissanet.gr για τη μνήμη ως έναν ζωντανό μηχανισμό που μορφοποιεί τον χρόνο, την ταυτότητα και την ίδια την αφήγηση. Με αφορμή την παρουσίαση του βιβλίου στη Λάρισα, η συγγραφέας καταθέτει σκέψεις για τη λογοτεχνία, τη λήθη, το παρελθόν και τις ιστορίες που συνεχίζουν να μας κατοικούν.
Αναλυτικά η συνέντευξη:
Πώς γεννήθηκε η ιδέα αυτής της συλλογής διηγημάτων; Τι συμβολίζει για εσάς ο τίτλος «Το Πάρκο της Μνήμης»;
Η συλλογή αυτή είναι το δεύτερο βιβλίο με μικροδιηγήματα. Και στο πρώτο («Το κουμπί») φλέρταρα με την παιδική ηλικία και τις μνήμες της εφηβείας.
Στην παρούσα συλλογή επανέρχομαι, καθώς ένιωθα ότι δεν είχα τελειώσει με τη μνήμη και όσα αυτή μου προσφέρει ως υλικό συγγραφής αλλά και ως καθοριστικό πεδίο στη ζωή ενός ανθρώπου.
Η μνήμη δεν είναι στατικό αρχείο αλλά δυναμικό πεδίο. Όχι ως νοσταλγία, αλλά ως μια απόδειξη ότι δεν υπακούει στη βούληση. Η αληθινή ζωή βρίσκεται στη μνήμη — όχι επειδή είναι παρελθόν, αλλά επειδή είναι ο μόνος τρόπος να βιωθεί η διάρκεια της ύπαρξης.
Ο τίτλος της συλλογής, που είναι τίτλος ενός διηγήματος του βιβλίου, είναι η ομπρέλα σχεδόν όλων των ιστοριών και αφορά το σημείο που συνδέεται με το παρελθόν (μου), το παρόν και το μέλλον (μας). Χωρίς τη μνήμη είμαστε έρμαια καιρών…
Ποιος είναι ο ρόλος της μνήμης στη ζωή αλλά και στη λογοτεχνία;
Η μνήμη είναι ο λώρος με τη ζωή. Αφορά το παρελθόν που καθορίζει σε σημαντικό βαθμό την πορεία αλλά και την αυτογνωσία μας.
Αρχής γενομένης από την παιδική μας ηλικία, που όπως σοφά έχει ειπωθεί είναι η μόνη πατρίδα μας, περπατάμε και δημιουργούμε την προσωπική μας ιστοριογραμμή, στην οποία ισορροπούμε συναισθηματικά, κοινωνικά, ατομικά. Αν χαθεί αυτή η κλωστίτσα της μνήμης, χάνουμε τον εαυτό μας, τη ζωή…
Η μνήμη μάς βοηθά στη συνειδητότητα του εαυτού μας, των συνθηκών που μας διαμορφώνουν ως ατομικό αλλά και συλλογικό εγώ. Η μνήμη επίσης είναι ένα καταφύγιο ονείρων, επιθυμιών, ελπίδων. Ουσιαστικά σε αυτή εναποθέτουμε την ύπαρξή μας.
Όπως σημείωσα πιο πάνω, και συγγραφικά η μνήμη αποτελεί κοιτίδα γέννησης ιστοριών για πολλούς συγγραφείς, κειμένων που πλέκουν αρμονικά το πραγματικό με το φανταστικό.
Τη μνήμη δεν την εννοώ απλώς ως αποθήκη γεγονότων, αλλά ως μηχανισμό μορφοποίησης του χρόνου. Είναι ο άξονας γύρω από τον οποίο οργανώνεται η αφήγηση, όχι ως ανάκληση του παρελθόντος, αλλά ως αναδημιουργία. Δεν με ενδιαφέρει τόσο το τι συνέβη αλλά το πώς το παρελθόν επιμένει να συμβαίνει μέσα στο παρόν.
Η αφήγηση εδώ στηρίζεται όχι στην απόλυτη μνήμη αλλά στην ένταση ανάμεσα στη μνήμη και τη λήθη. Το να αφηγείσαι σημαίνει να διαλέγεις τι θα κρατήσεις και τι θα αφήσεις να βυθιστεί.
Θεωρείτε ότι σήμερα οι άνθρωποι ξεχνούν εύκολα ή αντίθετα κουβαλούν περισσότερα βάρη μνήμης;
Νομίζω πως συμβαίνουν και τα δύο ταυτόχρονα — κι αυτή ίσως είναι η αντίφαση της εποχής μας.
Από τη μία, οι άνθρωποι ξεχνούν εύκολα. Εικόνες, τραυματικά γεγονότα, ειδήσεις, εμπειρίες περνούν με τεράστια ταχύτητα και πόσα από αυτά προλαβαίνουν να «καθίσουν» πραγματικά μέσα μας;
Από την άλλη όμως, κουβαλάμε ένα τεράστιο φορτίο μνήμης. Όχι μόνο προσωπικής, αλλά και συλλογικής: τραύματα, φόβους, απώλειες, πληροφορίες που δεν σβήνουν ποτέ.
Η δυσκολία ίσως σήμερα να βρίσκεται στο αν αφήνουμε κάτι να μεταμορφωθεί μέσα μας αντί να μένει σαν βάρος. Στο «Πάρκο της Μνήμης» με απασχολεί ακριβώς αυτή η λεπτή ισορροπία: τι αξίζει να κρατήσουμε και τι χρειάζεται να αφήσουμε να φύγει για να μπορέσουμε να συνεχίσουμε να ζούμε.
Ποιο συναίσθημα θα θέλατε να μείνει στον αναγνώστη αφού ολοκληρώσει το βιβλίο;
Ευελπιστώ σε μια συμφιλίωση του αναγνώστη και της αναγνώστριας με αυτά που χάσαμε και με αυτά που δεν καταφέραμε, αλλά και με μια τρυφερή παράλληλα ματιά στη μνήμη, είτε είναι πραγματική είτε «αφηγηματική» της φαντασίας μας, που έρχεται να καλύψει κενά απαραίτητα για να μας συνδέουν με το πριν, το τώρα και αυτό που θα ξημερώσει.
Η παρουσίαση του βιβλίου
Τη συλλογή διηγημάτων με τίτλο «Το Πάρκο της Μνήμης» της Τασούλας Τσιλιμένη, Ομότιμης καθηγήτριας του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, παρουσιάζουν η Αντιδημαρχία Πολιτισμού του Δήμου Λαρισαίων, το βιβλιοπωλείο Καλτσάς, το περιοδικό «Θράκα» και οι εκδόσεις Αρμός, την Τρίτη 19 Μαΐου, στις 19:00, στη «Λογοτεχνική Γωνία» (Γαληνού & Φαρμακίδου), στη Λάρισα.
Για το βιβλίο θα μιλήσουν οι Μπέττυ Σαΐας-Μαγρίζου, συγγραφέας, η Κυριακή Σπανού, σκηνοθέτης, και η συγγραφέας Τασούλα Τσιλιμένη.
Αποσπάσματα από το βιβλίο θα διαβάσει η ηθοποιός Λένα Μαρσέλα, ενώ την εκδήλωση θα πλαισιώσει μουσικά ο Αλέξανδρος Τσιωνάς.
Ακολουθήστε το 
στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
