Μισθοί: Ευρώπη δύο ταχυτήτων – Χαμηλά στην κατάταξη η Ελλάδα

Σημαντικές ανισότητες τόσο σε ονομαστικούς όρους όσο και σε όρους αγοραστικής δύναμης αποκαλύπτουν τα στοιχεία από την έκθεση του ΟΟΣΑ. Σύμφωνα με αυτά, οι μέσοι ετήσιοι ακαθάριστοι μισθοί παρουσίαζαν έντονες διαφορές σε ολόκληρη την Ευρώπη το 2025.

Το χάσμα μειώνεται όταν λαμβάνεται υπόψη η αγοραστική δύναμη, ωστόσο η απόσταση μεταξύ των χωρών με τους υψηλότερους μισθούς και αυτών με τους χαμηλότερους παραμένει μεγάλη.

Σύμφωνα με την έκθεση «Taxing Wages 2026» του ΟΟΣΑ, ο μέσος ετήσιος ακαθάριστος μισθός ξεκινάει από 18.590 ευρώ στην Τουρκία και φτάνει τα 107.487 ευρώ στην Ελβετία. Τα στοιχεία αφορούν σε 27 ευρωπαϊκές χώρες, 22 από τις οποίες είναι μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ).

Η Ελβετία φιγουράρει στην κορυφή και είναι η μόνη χώρα όπου ο μέσος ακαθάριστος μισθός υπερβαίνει τα 100.000 ευρώ. Ακολουθεί η Ισλανδία στη δεύτερη θέση με 85.950 ευρώ. Στο σύνολο των χωρών της ΕΕ, το Λουξεμβούργο βρίσκεται στην κορυφή με 77.844 ευρώ, καταλαμβάνοντας την τρίτη θέση στο σύνολο των χωρών που εξετάζονται.

Αξίζει να σημειωθεί ότι το Λουξεμβούργο έχει το υψηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ στην ΕΕ με 92.200 ευρώ, πολύ πάνω από τον μέσο όρο της (38.100 ευρώ) και αντιπροσωπεύει το 0,5% του συνολικού ΑΕΠ της, σύμφωνα με τον επίσημο ιστότοπο της Ένωσης.

ΟΟΣΑ: Χάσμα μεταξύ βορειοδυτικής και νοτιοανατολικής Ευρώπης

Σύμφωνα με τα στοιχεία από την έκθεση του ΟΟΣΑ, την πρώτη πεντάδα συμπληρώνουν η Δανία (71.961 ευρώ) και η Ολλανδία (69.028 ευρώ), ενώ κοντά βρίσκεται η Νορβηγία, με 68.420 ευρώ.

Ακολουθούν η Γερμανία με 66.700 ευρώ, πρώτη μεταξύ των πέντε μεγαλύτερων οικονομιών της Ευρώπης, και το Ηνωμένο Βασίλειο με 65.340 ευρώ. Οι άλλες τρεις μεγάλες οικονομίες βρίσκονται σημαντικά χαμηλότερα.

Η Γαλλία καταγράφει μέσο ετήσιο ακαθάριστο μισθό στα 45.964 ευρώ και η Ιταλία στα 36.594 ευρώ. Η Ισπανία βρίσκεται στα 32.678 ευρώ, ποσό κατά το ήμισυ χαμηλότερο από τα αντίστοιχα στη Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Μεταξύ αυτών των δύο ομάδων βρίσκονται η Αυστρία (63.054 ευρώ), το Βέλγιο (62.348 ευρώ), η Ιρλανδία (60.258 ευρώ), η Φινλανδία (55.462 ευρώ) και η Σουηδία (50.338 ευρώ), όλες πάνω από τα 50.000 ευρώ.

Κάτω από τα 30.000 ευρώ βρίσκονται εννέα από τις 22 χώρες της ΕΕ, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα (26.563 ευρώ), ενώ η Σλοβενία είναι πάνω στο όριο με 30.135 ευρώ. Τους χαμηλότερους ετήσιους μισθούς στην ΕΕ έχει η Σλοβακία, με 19.590 ευρώ, ακολουθούμενη από την Τουρκία.

Η χώρα μας βρίσκεται ανάμεσα στη Λιθουανία, που έχει μέσο ετήσιο ακαθάριστο μισθό στα 28.474 ευρώ και την Εσθονία με 25.603 ευρώ. Κάτω από τα 25.000 ευρώ βρίσκονται η Ουγγαρία (21.257 ευρώ), η Λετονία (21.321 ευρώ), η Τσεχία (23.685 ευρώ), η Πορτογαλία (24.254 ευρώ) και η Πολωνία (24.490 ευρώ).

Σε ονομαστικούς όρους, οι χώρες της Βόρειας και της Δυτικής Ευρώπης καταλαμβάνουν τις πρώτες θέσεις της κατάταξης, ενώ οι χώρες της Νότιας και της Ανατολικής Ευρώπης συγκεντρώνονται στις τελευταίες θέσεις. Σημαντικές διαφοροποιήσεις στην κατάταξη παρατηρούνται όταν ληφθεί υπόψη η αγοραστική δύναμη.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση της Ελλάδας, η οποία, ενώ σε ονομαστικούς όρους βρίσκεται στις τελευταίες θέσεις μεταξύ των χωρών της ΕΕ, σε όρους αγοραστικής δύναμης η εικόνα βελτιώνεται αισθητά, φτάνοντας τα 50.974 δολάρια (τα στοιχεία που παρουσιάζονται εδώ βασίζονται σε δολάριο ΗΠΑ, καθώς αυτά με βάση το ευρώ δεν έχουν ακόμα δημοσιευτεί).

Ωστόσο, πίσω από αυτά τα νούμερα κρύβεται μια μακρά πορεία συρρίκνωσης. Σύμφωνα με στοιχεία του ΟΟΣΑ, οι πραγματικοί μισθοί σε όρους PPP στην Ελλάδα έχουν μειωθεί κατά 21,2% από το 2010 – όταν ξέσπασε η οικονομική κρίση -, καθιστώντας τη χώρα μοναδική εξαίρεση στις ανεπτυγμένες οικονομίες. Δεν είναι τυχαίο που ενώ αυξάνει τον κατώτατο μισθό με ρυθμούς που, σε πρώτη ανάγνωση, δείχνουν βελτίωση του εισοδήματος, στην πράξη παραμένει στις τελευταίες θέσεις της ΕΕ σε όρους αγοραστικής δύναμης, μαζί με τη Βουλγαρία.

Τι καθορίζει τις μισθολογικές διαφορές μεταξύ των χωρών

Οι εμπειρογνώμονες της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας (ΔΟΕ) αναφέρουν στο Euronews, το οποίο παρουσιάζει τα στοιχεία του ΟΟΣΑ, ότι οι μισθολογικές διαφορές στην Ευρώπη αντανακλούν σε μεγάλο βαθμό την επίδραση τριών παραγόντων: την παραγωγικότητα και την οικονομική δομή, τους θεσμούς της αγοράς εργασίας και το κόστος διαβίωσης.

Οι χώρες που διαθέτουν τομείς υψηλής προστιθέμενης αξίας, όπως ο χρηματοπιστωτικός και ο τεχνολογικός, τείνουν να προσφέρουν υψηλότερους μισθούς, όπως και εκείνες με ισχυρά συνδικάτα και συλλογικές διαπραγματεύσεις. Τα υψηλότερα επίπεδα τιμών επίσης συνήθως ωθούν τους ονομαστικούς μισθούς προς τα πάνω.

Σε όρους αγοραστικής δύναμης, το μισθολογικό χάσμα στην Ευρώπη μειώνεται σε σύγκριση με τα ονομαστικά στοιχεία. Η ισοτιμία αγοραστικής δύναμης (PPP) διορθώνει την «παραμόρφωση» λόγω των διαφόρων νομισμάτων, εξαλείφοντας τις διαφορές στα επίπεδα τιμών μεταξύ των χωρών.

Σε όρους PPP, οι ετήσιοι μέσοι ακαθάριστοι μισθοί κυμαίνονται από 38.118 στη Σλοβακία έως 106.532 στην Ελβετία. Η Γερμανία (93.985), το Λουξεμβούργο (93.203) και η Ολλανδία (92.905) υπερβαίνουν όλες τις 90.000. Ακολουθούν από κοντά η Δανία (88.454) και η Νορβηγία (87.722).

Μεταξύ των πέντε μεγαλύτερων οικονομιών της Ευρώπης, οι κατατάξεις παραμένουν αμετάβλητες σε ονομαστικούς όρους. Ωστόσο, οι αποστάσεις μεταξύ τους μεταβάλλονται. Το Ηνωμένο Βασίλειο βρίσκεται στα 82.329 και η Γαλλία στα 67.273, ενώ η Ιταλία φτάνει τα 60.503 και η Ισπανία τα 57.517.

Όταν συγκρίνουμε τις κατατάξεις με βάση τις ονομαστικές τιμές και αυτές με βάση την ισοτιμία αγοραστικής δύναμης (PPP), η Τουρκία σημειώνει τη μεγαλύτερη άνοδο, ανεβαίνοντας εννέα θέσεις – από την τελευταία στην 18η. Η Γερμανία επίσης ανεβαίνει πέντε θέσεις, από την 7η στην 2η.

Οι χώρες που σημείωσαν τη μεγαλύτερη πτώση είναι η Ισλανδία, η οποία έπεσε από τη 2η στη 9η θέση, και η Εσθονία, από την 20ή στη 25η.

Οι εκτιμήσεις για τον μέσο μισθό αφορούν τους εργαζόμενους πλήρους απασχόλησης σε επιλεγμένους κλάδους της βιομηχανίας, κυρίως του δημόσιου τομέα. Καλύπτουν το μεγαλύτερο μέρος της οικονομίας, συμπεριλαμβανομένων των τομέων της μεταποίησης, των κατασκευών, του λιανικού εμπορίου, των μεταφορών, των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών και άλλων επιχειρηματικών υπηρεσιών, αλλά εξαιρούν τη γεωργία, τη δημόσια διοίκηση, την εκπαίδευση και την υγεία.

Να σημειωθεί ότι δεδομένου πως οι συντελεστές φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων διαφέρουν σημαντικά σε όλη την Ευρώπη, οι καθαροί μισθοί μπορεί να διαφέρουν αρκετά από τα ακαθάριστα ποσά.