Επιμέλεια: Κωνσταντίνος Κοντοκώστας
Στη Λάρισα πραγματοποιήθηκε την εβδομάδα που μας πέρασε η 5η Κοινή Συνάντηση Εργασίας των Ευρωπαϊκών Ερευνητικών Έργων Horizon 2020 REXUS και PRIMA LENSES.
Τα δύο Ευρωπαϊκά έργα, συνολικού προϋπολογισμού άνω των 8 εκατομμυρίων ευρώ, έχουν ως στόχο την ανάπτυξη έρευνας και καινοτόμων πρακτικών για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας στην κλιματική αλλαγή των τομέων του νερού, της ενέργειας, της αγροτικής παραγωγής και του φυσικού περιβάλλοντος.
Όπως δήλωσε στη larissanet κατά την πρώτη ημέρα του συνεδρίου, ο Διευθυντής Ερευνών Ινστιτούτου Εδαφοϋδατικών Πόρων ΕΛΓΟ «ΔΗΜΗΤΡΑ», Ανδρέας Παναγόπουλος: “Είμαστε στη Λάρισα για την τεχνική συνάντηση των δύο έργων REXUS και LENSES που χρηματοδοτούνται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και σκοπό τους έχουν την ανάπτυξη πρότυπων μεθοδολογιών για την ολιστική διαχείριση του Nexus δηλαδή των τεσσάρων τομέων που συνιστούν ένα σύστημα. Αυτοί οι τομείς είναι το νερό, η αγροδιατροφή, το περιβάλλον και η ενέργεια κάτω από το καθεστώς της κλιματικής κρίσης η οποία ειδικά η θεσσαλική πεδιάδα έχει βιώσει με πολύ άσχημο τρόπο τα τελευταία 3-4 χρόνια και ειδικότερα τους τελευταίους δύο μήνες.
Στα δύο αυτά έργα συμμετέχουν τρεις ήπειροι με μια πλειάδα επιστημόνων από έντεκα διαφορετικές χώρες, δουλεύοντας σε 12 πιλοτικές περιοχές, πάνω από 200 επιστήμονες και πάνω από 300 stakeholders. Σκοπός είναι οι stakeholder να εκφέρουμε άποψη να συνδιαμορφώσουμε την εικόνα για τα προβλήματα και τις προκλήσεις κάθε περιοχής και να βρούμε όλοι μαζί τεκμηριωμένες λύσεις οι οποίες στηρίζονται στη φύση και έχουν σαν σκοπό να δώσουμε ένα μέλλον για τον πλανήτη και τις πιλοτικές μας περιοχές το οποίο είναι βιώσιμο και εξασφαλίζει την ασφάλεια αυτών των τεσσάρων τομέων”.
Σε ερώτηση σχετικά με το ρόλο της Θεσσαλίας στα προγράμματα ο κ. Παναγόπουλος αναφέρει: “Η Θεσσαλία αποτελεί τον πιλότο. Η Θεσσαλία ανέκαθεν για τη χώρα μας αποτελούσε ένα βαρόμετρο και μια περιοχή όπου αναπτύσσονται καινοτομίες και νεωτερισμοί για την επόμενη μέρα σε επίπεδο και πολιτικής και τεχνογνωσίας και με ανάλογο τρόπο και σ’ αυτή την περίπτωση η θεσσαλία είναι το ζωντανό μας εργαστήριο για την ανάπτυξη αυτών των μεθόδων και ελπίζουμε την υιοθέτηση των μεθόδων και των εργαλειών αυτών σε ολόκληρη τη χώρα”.
Όπως είχαμε αναφέρει και σε προγενέστερο σχετικό ρεπορτάζ τον περασμένο Ιανουάριο, η λεκάνη του Πηνειού αποτελεί μία από τις πέντε πιλοτικές περιοχές του πρότζεκτ. Στο πλαίσιο αυτό κατά τη διάρκεια των συνεδριάσεων παρουσιάστηκαν μια σειρά από νέα εργαλεία, μέθοδοι και λύσεις ‘φυσικής βάσης’ που έχουν ήδη αναπτυχθεί πιλοτικά στην περιοχή. Σύμφωνα με ενημέρωση από τον οργανισμό, στην λεκάνη αναπτύχθηκε πρότυπη μεθοδολογία συστηματικής ενεργού συμμετοχής ομάδας ενδιαφερόμενων μερών (stakeholders), αντιπροσωπευτικών των 4 τομέων που συγκροτούν το πολύπλοκο σύστημα της Θεσσαλικής πεδιάδας με απώτερο σκοπό την από κοινού διαμόρφωση και αποδοχή επιστημονικά τεκμηριωμένων ολιστικών λύσεων που στοχεύουν στην ενίσχυση της ασφάλειας νερού, τροφής, περιβάλλοντος και ενέργειας υπό το πρίσμα της κλιματικής αλλαγής και των συχνά επαναλαμβανόμενων ακραίων φαινομένων που επιφέρει.
Συγκεκριμένα, η ομάδα έργου παρουσίασε:
Πιλοτική εφαρμογή εκτίμησης και πρόβλεψης διαθέσιμων υπόγειων υδατικών αποθεμάτων, για τον προγραμματισμό διαχείρισης σε περιόδους ξηρασίας. Η εφαρμογή δίνει επίσης τη δυνατότητα παρακολούθησης της εξέλιξης έντονων μετεωρολογικών φαινομένων σε πραγματικό χρόνο και αποτυπώνει τις επιπτώσεις τους στα υπόγεια ύδατα της περιοχής, όπως έγινε στην περίπτωση των δύο πρόσφατων θεομηνιών Daniel και Elias στην περιοχή της Αγιάς. Εφαρμόζεται επιχειρησιακά στη λεκάνη Αγιάς, μπορεί να επεκταθεί στο σύνολο της Λεκάνης Απορροής Πηνειού.
Πιλοτική εφαρμογή για την διατήρηση της αποθήκης νερού στο έδαφος σε βέλτιστες συνθήκες μέσω της ορθολογικής άρδευσης, με δυνατότητα εξοικονόμησης αρδευτικού νερού μέχρι 50% ή και περισσότερο. Ήδη διαθέσιμη σε 2.100 αγροτεμάχια στη λεκάνη Αγιάς, μπορεί να επεκταθεί στο σύνολο της Λεκάνης Απορροής Πηνειού.
Νέα εργαλεία, όπως η μέθοδος υπολογισμού των πραγματικών αναγκών των καλλιεργειών σε νερό για το σύνολο των υφιστάμενων καλλιεργειών, σε κλίμακα χωραφιού και με ημερήσιο χρονικό βήμα και ο χάρτης καταλληλόλητας χρήσης γης για το βαμβάκι και τα σιτηρά σε επίπεδο λεκάνης απορροής, τα οποία μπορούν να αποτελέσουν βάση για τη διαμόρφωση στρατηγικού σχεδιασμού για τον αγροτικό τομέα, την ασφάλεια νερού και τροφής.
Μοντέλα και σενάρια τα οποία έχουν εφαρμοστεί σε επίπεδο λεκάνης απορροής του Πηνειού αλλά και εστιασμένα για το δέλτα του Πηνειού και την λεκάνη Αγιάς και αφορούν: α) στη διαχείριση των τομέων νερού, ενέργειας, αγροτικής παραγωγής και οικοσυστημάτων με διαφορετικά σενάρια και οπτικοποίηση των επιπτώσεων στο φυσικό και κοινωνικο-οικονομικό περιβάλλον (μεταμοντέλο) και β) στη βελτιστοποίηση άρδευσης και ελλειματικής άρδευσης (υδρολογικό μοντέλο).
Μία πρωτοποριακή συμμετοχική μέθοδο διαμόρφωσης επιστημονικά τεκμηριωμένων και ιεραρχημένων ρεαλιστικών μέτρων διαχείρισης των τομέων νερού, ενέργειας, αγροτικής παραγωγής και οικοσυστημάτων υπό το πρίσμα της κλιματικής αλλαγής, με τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων μερών.
Βασικός στόχος των Έργων είναι η πρόταση προς υιοθέτηση της μεθοδολογίας υπολογισμού των αναγκών των καλλιεργειών σε νερό για την μελλοντική διαμόρφωση των σχεδίων διαχείρισης υδατικών πόρων και η υποβοήθηση-υποστήριξη του έργου διαμόρφωσης των κύριων σε ιεράρχηση μέτρων διαχείρισης στην υπό διαβούλευση β’ αναθεώρηση των ΣΔΛΑΠ για την Λεκάνη Απορροής του Πηνειού.
Κατά την πρώτη μέρα της συνεδρίασης απεύθυνε χαιρετισμό και ο Ειδικός Γραμματέας Αποκεντρωμένης Διοίκησης Θεσσαλίας – Στερεάς Ελλάδας, Κώστας Τζανακούλης, ο οποίος δήλωσε σχετικά στη larissanet: “Είναι καλό το ότι γίνεται αυτή η συγκέντρωση η οποία έχει ανθρώπους από πολλές χώρες του κόσμου στη Λάρισα και ειδικά αυτή την εποχή που ακόμα είμαστε μέσα στα προβλήματα που μας δημιούργησε ο Daniel και ο Elias. Νομίζω ότι και η προηγούμενη συνάντηση που είχε γίνει, είχε αφήσει καλά αποτελέσματα και τώρα θα έχουμε κάποια συμπεράσματα τα οποία θα μας βοηθήσουν και μας που ασχολούμαστε με την ανάταξη της Θεσσαλίας αλλά και όλους αυτούς τους οποίους έχει επιστρατεύσει η κυβέρνηση για να βοηθήσουν. Θα είμαστε πάντοτε σε συνεργασία για να έχουμε τα καλύτερα αποτελέσματα”.
σ.σ. Τη Δευτέρα θ’ ακολουθήσει το δεύτερο μέρος του ρεπορτάζ
Πηγή: ΕΝΤΥΠΗ LARISSANET
Ακολουθήστε το 
στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
