«Η σπουδαιότητα ενός ανθρώπου είναι η ταυτότητά του. Η κουλτούρα του, η καλλιέργειά του, ο τρόπος που σκέφτεται. Στον Α. Παπανδρέου δεν υπήρχαν επικοινωνιολόγοι, image makers κλπ. Μέσα από αυτό το βιβλίο φαίνεται ότι αυτός ο άνθρωπος, κάτι που αντίστοιχα βεβαίως μπορεί να ίσχυε και για τον Κωνσταντίνο Καραμανλή, είχε μια σπουδαιότητα και στα μικρά και στα μεγάλα πράγματα της ζωής»
Συνέντευξη στον Λάμπρο Αναγνωστόπουλο
Ο Θανάσης Λάλας έχει δουλέψει ως δημοσιογράφος σε μεγάλα ελληνικά περιοδικά και εφημερίδες και έχει διακριθεί ως δημιουργός νέων περιοδικών. Σε πολύ νεαρή ηλικία είχε την ευκαιρία να ζήσει δίπλα στον Στρατή Τσίρκα, έναν σπουδαίο Έλληνα συγγραφέα, και να τον καθοδηγήσει στο χώρο της ποίησης ο Μανώλης Αναγνωστάκης, ο Νίκος Καρούζος και ο Μίλτος Σαχτούρης. Στην ηλικία των 23 γνώρισε τυχαία τον Άντι Γουόρχολ και αυτή η συνάντηση άλλαξε την πορεία της ζωής του. Σήμερα δραστηριοποιείται δημιουργικά στη ζωγραφική, την γλυπτική και τη γραφή. Στη Λάρισα έρχεται στις 30 Μάϊου, οπότε θα παρουσιάσει το βιβλίο του από τις Εκδόσεις «Αρμός» για τον Ανδρέα Παπανδρέου, «Δεν μετανιώνω για ό,τι κι αν έζησα, ψίθυροι από το δωμάτιο της εξουσίας» που είναι ουσιαστικά απαντήσεις του πρώην Πρωθυπουργού, Προέδρου και ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ σε 1500 ερωτήματα. Μιλήσαμε όπως είναι λογικό για το βιβλίο, για τον Α. Παπανδρέου, για τα αποτελέσματα των εκλογών, αλλά και για τις χιλιάδες συνεντεύξεις που έχει πάρει.
Αναλυτικά η συνέντευξη έχει ως εξής:
Κύριε Λάλα θέλετε να κάνετε ένα σχόλιο για τα αποτελέσματα των πρόσφατων βουλευτικών εκλογών;
Κατ’ αρχάς δεν είμαι ειδικός στο να κάνω πολιτικές προσεγγίσεις, θέλω να πω ότι αποφεύγω να μιλάω για πράγματα που δεν τα παρακολουθώ στενά και για τα οποία δεν έχω πολύ καλή πληροφόρηση. Σαν άνθρωπος όμως και με την όποια εμπειρία έχω δημοσιογραφικά, αυτό που συμβαίνει αυτή τη στιγμή είναι ένα πρωτόγνωρο πράγμα, δηλαδή ότι το κόμμα της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης έχασε ένα ποσοστό κοντά στο 11%. Αν πάρουμε τα δεδομένα των τελευταίων 40 τουλάχιστον χρόνων θα δούμε ότι όταν ένα κόμμα είναι στην Κυβέρνηση και διεκδικεί για δεύτερη φορά την εξουσία, σχεδόν πάντα το εκλογικό ποσοστό του μειώνεται. Αυτή είναι μια ένδειξη που την έχουμε παρακολουθήσει τα τελευταία χρόνια. Για πρώτη φορά όμως τώρα ένα Κυβερνών κόμμα πηγαίνει σε εκλογές, κι ενώ έχουν προηγηθεί διάφορες σοβαρές κατηγορίες από την Αντιπολίτευση, εντούτοις αυξάνεται το ποσοστό του. Από την άλλη μεριά έχουμε δει μια μεγάλη απώλεια του κόμματος της Αντιπολίτευσης, οπότε καταλαβαίνετε ότι αυτό θέλει μια εις βάθος ανάλυση. Υπάρχουν προσεγγίσεις οι οποίες έχουν μια αληθοφάνεια αλλά καμία δεν απαντάει σ’ αυτό το μυστήριο. Πιστεύω ότι αυτό είναι ένα μυστήριο. Δεν ξέρω τι θα συμβεί στις δεύτερες εκλογές, πως θα αντιδράσει το ποσοστό που γύρισε την πλάτη στην Αντιπολίτευση.
Υπάρχει ένα ακόμη στοιχείο άξιο αναφοράς νομίζω που είναι το ποσοστό της αποχής, το οποίο βρίσκεται στο 40%. Την ίδια στιγμή στην Τουρκία διαβάζουμε ότι την προηγούμενη εβδομάδα που διεξήχθησαν οι εκλογές, ψήφισε πάνω από το 80% των πολιτών. Πως το εξηγείτε αυτό;
Πολλές φορές, όλοι μας, συνηθίζουμε να κάνουμε άτυχες συγκρίσεις μεταξύ διαφορετικών πραγμάτων χωρίς να συνυπολογίζουμε όλα τα δεδομένα. Στην Τουρκία υπάρχει πολύ μεγάλο πρόστιμο για τον ψηφοφόρο που θα επιλέξει την αποχή. Επομένως στην Ελλάδα το ποσοστό αποχής δεν μπορεί να συγκριθεί με εκείνο στην Τουρκία παρότι συνταγματικά η ψήφος στην Ελλάδα είναι υποχρεωτική. Δεν υπάρχει όμως μια τιμωριτική διαδικασία για όποιον δεν πάει να ψηφίσει. Όσον αφορά στην αποχή πάντως να πω ότι ο κόσμος είναι πολύ απογοητευμένος και κάπως έτσι εξηγείται. Ένα μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας έχει γυρίσει πλήρως την πλάτη του σ’ αυτό που λέμε πολιτικό σύστημα. Το ¼ των Ελλήνων συχνά δεν πηγαίνει να ψηφίσει και δεν ξέρω πως μπορεί να αλλάξει αυτό. Η αποχή δεν είναι σημερινό φαινόμενο, υπάρχει έντονα τα τελευταία χρόνια.
Ακόμη σ’ αυτές τις εκλογές πολλοί ψηφοφόροι κινήθηκαν αρκετά προσωποκεντρικά θα έλεγα. Με μεγάλη ευκολία ακούγαμε κάποιον να λέει ότι θα ψηφίσει Μητσοτάκη ή Τσίπρα, παρά ΝΔ ή ΣΥΡΙΖΑ. Θεωρείτε ωστόσο ότι μεγάλες προσωπικότητες, όπως ήταν αυτή του Α. Παπανδρέου, εκλείπουν σήμερα;
Οι σπουδαίες προσωπικότητες πάντα εκλείπουν. Είναι νομίζω λιγοστοί οι άνθρωποι που ξεφεύγουν από τη μετριότητα και αγγίζουν τον χαρακτηρισμό του μύθου, ενός ανθρώπου που δημιουργεί στους άλλους ανθρώπους έναν θαυμασμό και μια εμπιστοσύνη.
Οι πολιτικοί ηγέτες ως συνήθως είναι διαχειριστές, είναι κάποιοι άνθρωποι οι οποίοι αποτυγχάνουν σε μια άλλη δουλειά ή σε έναν άλλο χώρο. Είναι λιγάκι οξύμωρο για έναν άνθρωπο που είναι επιτυχημένος σε μια δουλειά, να την παρατήσει και να ξεκινήσει το επάγγελμα του πολιτικού, γιατί περί επαγγέλματος πρόκειται. Μέσα σε όλους αυτούς τους ανθρώπους τώρα πια έχουν εκλείψει και οι οραματιστές, δηλαδή άνθρωποι οι οποίοι έχουν ένα πολύ διαφορετικό όραμα για την κοινωνία, για τους ανθρώπους, για τη ζωή.
Οι σημερινοί ηγέτες μιλούν συνεχώς με αριθμούς, δεν έχω ακούσει κανέναν να μιλάει για αυτό που πραγματικά συμβαίνει, ότι δηλαδή οι περισσότεροι πολίτες γύρω μας έχουν σοβαρά οικονομικά προβλήματα, έχουν ψυχολογικά προβλήματα. Δεν βλέπουμε τέτοιου είδους προσεγγίσεις από τους πολιτικούς. Ουσιαστικά είναι ένα παιχνίδι εμπορίου οι εκλογές και η άσκηση της πολιτικής, θα σου δώσω αυτό το προϊόν, εσύ θα μου δώσεις την ψήφο σου και προχωράμε. Στην κοινωνία μας όμως υπάρχουν πολύ σοβαρά προβλήματα που βασανίζουν τους ανθρώπους.
Δεν υπάρχει κάποιος ηγέτης να μιλήσει για αυτά. Η απόσταση είναι τεράστια. Προσθέστε και όλες τις υπόλοιπες παθογένειες που έχει το πολιτικό σύστημα στην Ελλάδα: οικογένειες, κυκλώματα, μέτριοι άνθρωποι οι οποίοι αποφασίζουν για τον κοινωνικό ιστό. Όταν δεν έχεις τα προσόντα να λύσεις τα προβλήματα, έχεις άλλα «προσόντα». Φωνάζεις, τσακώνεσαι, προσπαθείς να επιβληθείς, θολώνεις τα νερά και δεν συζητάει κανείς για την ικανότητα.
Για να γραφτεί το βιβλίο σας για τον Α. Παπανδρέου, χρειάστηκαν χρόνιες συναντήσεις μαζί του. Κατά την πρόσφατη προεκλογική περίοδο είδαμε τους πολιτικούς αρχηγούς να εμφανίζονται σε διάφορες εκπομπές στο ίντερνετ και στην τηλεόραση. Πρωινές, μεσημεριανές, βραδινές, κατά βάση εκπομπές ψυχαγωγίας. Έχουν αλλάξει τόσο τα πράγματα τα τελευταία χρόνια και οι πολιτικοί αρχηγοί πηγαίνουν προς το θέαμα;
Η σπουδαιότητα ενός ανθρώπου είναι η ταυτότητά του. Η κουλτούρα του, η καλλιέργειά του, ο τρόπος που σκέφτεται. Στον Α. Παπανδρέου δεν υπήρχαν επικοινωνιολόγοι, image makers κλπ. Μέσα από αυτό το βιβλίο φαίνεται ότι αυτός ο άνθρωπος, κάτι που αντίστοιχα βεβαίως μπορεί να ίσχυε και για τον Κωνσταντίνο Καραμανλή, είχε μια σπουδαιότητα και στα μικρά και στα μεγάλα πράγματα της ζωής.
Δεν φοβάται στο βιβλίο να μιλήσει για όσα τον απασχολούν, για θέματα έρωτα ή για την καθημερινότητά του στο δωμάτιο της εξουσίας. Είναι πολύ σημαντικό αυτό. Σήμερα δεν συμβαίνει. Γι’ αυτό βλέπετε να πηγαίνουν σε διάφορες εκπομπές της τηλεόρασης ή του ίντερνετ και να μιλούν.
Δεν πιστεύω ότι αυτό είναι μια ένδειξη «ανοίγματος». Αντιθέτως είναι προστατευμένοι, ξέρουν από πριν τι θα ρωτήσει ο δημοσιογράφος. Είναι δηλαδή ένα καλά στημένο επικοινωνιακά παιχνίδι. Στο βιβλίο αυτό δεν υπάρχει τέτοιο παιχνίδι, δεν φοβάται ο Α. Παπανδρέου να δεχτεί οποιαδήποτε ερώτηση. Δεν φοβάται να του πεις αυτό που ουσιαστικά λέει ο κόσμος έξω στην κοινωνία κι αυτό φανερώνει τη σημασία, την καλλιέργεια και την ιδιοφυΐα του ανθρώπου.
Ένας σοβαρός άνθρωπος λοιπόν πηγαίνει και συζητάει με αντίστοιχούς του. Δεν θέλω να δημιουργώ κατηγορίες ανθρώπων, αλλά δεν μπορείς να συζητάς για παράδειγμα το ίδιο με έναν λαϊκό τραγουδιστή και με έναν Πρωθυπουργό. Μπορείτε να φανταστείτε εσείς τον Ανδρέα Παπανδρέου ή τον Κωνσταντίνο Καραμανλή να πηγαίνουν σε πρωινάδικο; Η να απαντούν σε ερωτήσεις για το αν έχουν ή πρόκειται να κάνουν τατουάζ; Την ώρα μάλιστα που το 1/3 του πληθυσμού είναι στα όρια της φτώχειας;
Πως μπορούμε να ξέρουμε όμως πως θα ήταν ένας Ανδρέας Παπανδρέου στο σήμερα; Έχουν αλλάξει οι εποχές, η τηλεόραση επίσης, ενώ και η τεχνολογία διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην καθημερινότητα όλων…
Αυτά είναι τεχνάσματα. Τίποτα δεν έχει αλλάξει, ξέρουμε πάρα πολύ καλά τι σημαίνει σοβαρός άνθρωπος. Δεν μπορεί να πάει ένας Πρωθυπουργός ή κάποιος άλλος, ένας Νομπελίστας Μαθηματικών ας πούμε σε ένα πρωινάδικο για συνέντευξη. Βεβαίως και ο Ομπάμα είδαμε στην Αμερική να κάνει διάφορα, πήγαινε ο Μπομπ Ντίλαν και τραγουδούσε στο σπίτι του. Αλλά ο Μπομπ Ντίλαν δεν είναι οποιοσδήποτε, έχει πάρει Νόμπελ στην ποίηση και δεν είναι ουρανοκατέβατος. Η σημερινή επίσης μεσημεριανή ζώνη στην τηλεόραση δεν έχει καμία σχέση με την Όπρα Γουίνφρεϊ .
Η Όπρα είναι μια τεράστια προσωπικότητα. Εδώ είναι το σκηνικό ίδιο αλλά δεν είναι το επίπεδο ίδιο. Όσο για την τεχνολογία, νομίζω ότι οι περισσότεροι άνθρωποι κάνουν κακή χρήση. Αυτό δηλαδή που προς στιγμήν φάνηκε σαν μια διευκόλυνση για να κάνουμε τη δουλειά μας κατέληξε να γίνει ένας εφιαλτικός τρόπος ζωής.
Όλη η ζωή όμως είναι ένας κύκλος στον οποίο οι άνθρωποι φυλακίζονται για να ελευθερωθούν ξανά. Όσο θα μεγαλώνει η εξάρτησή μας από αυτό τόσο περισσότερα «επαναστατικά κινήματα» θα δημιουργούνται για να διεκδικήσουμε και πάλι την ελευθερία μας.
Τελικά τι σας εντυπωσίασε περισσότερο στον Α. Παπανδρέου;
Όταν ο Ανδρέας στο βιβλίο κάνει μια ανάλυση περί ειλικρίνειας και αλήθειας, στην ερώτησή μου αν είναι ένας γοητευτικός ψεύτης, η απάντησή του είναι ένα εξαιρετικό δοκίμιο κι αυτό έχει πραγματικά μεγάλη σημασία.
Θέλω να πω ότι το ενδιαφέρον του βιβλίου είναι οι απαντήσεις του σε ερωτήματα που δεν φοβάται να τεθούν. Ρισκάρει να πει αυτό που ακριβώς σκέφτεται και ας γνωρίζει ότι εύκολα μπορεί κάποιος να τον παρεξηγήσει. Αυτή νομίζω ότι είναι η αξία του. Όλα βεβαίως ξεκινούν από την εμπιστοσύνη, η οποία χτίζεται στην πορεία, όχι από την αρχή πάντα.
Μια τελευταία ερώτηση. Έχετε κάνει χιλιάδες συνεντεύξεις με μεγάλες προσωπικότητες από διάφορους χώρους. Υπάρχει κάποια προσωπικότητα από την οποία δεν έχετε πάρει συνέντευξη και σας έχει μείνει ως απωθημένο;
Οι συνεντεύξεις μοιραία γίνονται με ανθρώπους που γνωρίζουν οι περισσότεροι για να μπορούν να φιλοξενούνται και στα έντυπα. Ωστόσο μια συνέντευξη είναι συναρπαστική και με έναν άνθρωπο που δεν τον γνωρίζει κανείς. Θα ήθελα λοιπόν πολύ να συνομιλήσω με καθημερινούς άγνωστους ανθρώπους. Για τον τρόπο που ζουν, που σκέφτονται, που ερωτεύονται, που δουλεύουν, για τις ανησυχίες τους, για τις μεγάλες αποφάσεις της ζωής τους.
Ο κάθε άνθρωπος έξω στην κοινωνία έχει να πει κάτι σπουδαίο γιατί οι ζωές όλων είναι σπουδαίες και ενδιαφέρουσες. Βεβαίως ανάμεσα σε όσους έχω γνωρίσει υπάρχουν συναρπαστικοί άνθρωποι, ξεχωριστοί. Αλλά για μένα το ενδιαφέρον στην συνέντευξη είναι ότι αποτελεί έναν τρόπο να δημιουργηθεί μια γέφυρα μεταξύ αυτών που θέλουν να μάθουν και αυτών που έχουν να πουν κάτι. Μίλησα με τον Ζοζέ Σαραμάγκου για παράδειγμα, είναι κάτι που θα μπορούσα να πω με μεγάλη ευκολία, δεν είναι όμως εκεί το ζητούμενο. Είναι ότι ο τρόπος με τον οποίο πήγαινα σ’ αυτούς τους ανθρώπους για να μάθω, αυτό έβγαζε πιθανώς κι ένα ενδιαφέρον αποτέλεσμα.
Πηγή: ΕΝΤΥΠΗ LARISSANET
Ακολουθήστε το 
στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
