Ηρακλής Τζαφέτας: «Ο εικονικός κόσμος είναι γεμάτος ευκολίες…»

«Αναμονή, ματαίωση και scrolling»

Συνέντευξη στον Λάμπρο Αναγνωστόπουλο

Φωτ. Γιάννης Χατζηαντωνίου

Με αφορμή την παράσταση «Όταν Πεθάνω Θάψτε με στο FACEBOOK» του Αντώνη Τσιπιανίτη-Αθερινού, που αναμένεται να παρουσιαστεί από το Κέντρο Έρευνας Θεάτρου & Χορού +ΠΛΗΝ, ο ηθοποιός και συνσκηνοθέτης της παράστασης Ηρακλής Τζαφέτας μιλά στο larissanet.gr για τη σχέση του έργου με την εποχή των social media, τη συνάντηση του κόσμου του Μπέκετ και του Σαίξπηρ με τη σύγχρονη ψηφιακή πραγματικότητα, αλλά και για τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του Εστραγκόν. Μέσα από τη δική του ματιά, φωτίζει τη μοναξιά, την προσμονή και τη ματαίωση του σύγχρονου ανθρώπου, σε έναν κόσμο όπου η ζωή μοιάζει συχνά να εκτυλίσσεται πίσω από μια οθόνη.

Αναλυτικά η συνέντευξη:

Τι ήταν αυτό που σας γοήτευσε περισσότερο στο έργο «Όταν Πεθάνω Θάψτε με στο FACEBOOK»; Πώς συναντιούνται, κατά τη γνώμη σας, ο κόσμος του Μπέκετ και του Σαίξπηρ με την πραγματικότητα των social media;

Έχω αναφέρει και σε άλλες συνεντεύξεις ότι το κάθε έργο με το οποίο καταπιάνομαι ή project που δημιουργώ εξαρχής προκύπτει από μια ανάγκη… Έχει δύο χρόνια τώρα που με την Θάλεια Χαραρά σκεφτόμαστε το συγκεκριμένο έργο.. η αρχική σκέψη ήταν παρατηρώντας την μικρή Σοφία (την κόρη μου)… Την έβλεπα να μετατρέπει με την φαντασία της την παλάμη της σε οθόνη κινητού και να κάνει την χαρακτηριστική κίνηση με το δάχτυλο που κάνουμε όταν χαζεύουμε στα social media (το λεγόμενο scrolling). Ήταν κάτι που μας συγκλόνισε με την Θάλεια καθώς ήταν ένα μωρό 1,5 χρονών τότε και δεν υπήρχε το κινητό μέσα στο σπίτι και στην καθημερινότητά μας μαζί της.

Γνωρίζοντας ήδη το έργο, και κουβέντα στην κουβέντα συζητούσαμε το πώς αυτά τα παιδιά γεννήθηκαν μέσα στην τεχνολογία ενώ αντίθετα εμείς μεγαλώσαμε με την εξέλιξη της τεχνολογίας. Το έργο συνδυάζει δύο, ή τρεις θα έλεγα πιο ορθά, κόσμους. Αυτόν του Γκοντό του Μπέκετ, την στιγμή μετά την απόλυτη καταστροφή δηλαδή, την αναμονή για την γέννηση του καινούργιου, τον ρομαντισμό, την λαχτάρα και την ανάσα του Σαίξπηρ και τον «θαυμαστό καινούργιο κόσμο» του FACEBOOK και των social media στο σύνολο.

Δεν γίνεται πάντρεμα των τριών αυτών κόσμων, ούτε σύγκριση. Ο Αντώνης Τσιπιανίτης-Αθερινός δεν επιδιώκει κάτι τέτοιο ούτε επίσης τους συγκρίνει αυτούς τους χώρους. Θεωρώ πως τους τοποθετεί σε μια ευρηματική παραλληλία που αφήνει τον κόσμο να τοποθετηθεί σε όποιον από τους τρεις κόσμους θέλει και να αναρωτηθεί για τους άλλους. Να επανατοποθετηθεί ίσως. Αυτό έχω αποκομίσει εγώ τουλάχιστον και προς τα εκεί τοποθετήσαμε όλη την δουλειά μας με την Θάλεια.

Ποια στοιχεία του ήρωα σας δυσκόλεψαν περισσότερο; Σε ποια σημεία ταυτίζεστε προσωπικά με τον Εστραγκόν;

Η δυσκολία ήταν να λειτουργείς ως σύγχρονος άνθρωπος του σήμερα, με τις σκέψεις και τις λειτουργίες ενός ανθρώπου που έζησε αυτό το τεχνολογικό άλμα. Να ξαναθυμηθεί το σώμα την λαχτάρα να διαβάσει τόσο εύκολα μηνύματα, ειδήσεις, νέα, σαχλαμάρες, όλα…

Κατά κάποιον τρόπο, τουλάχιστον τεχνικά μιλώντας, η λαχτάρα του Εστραγκόν να έρθει ο Γκοντό και ταυτόχρονα η συνήθεια στην ματαίωση όταν ποτέ εκείνος δεν εμφανίζεται που είναι πάλι παρόμοια με την ματαίωση του «διαβάστηκε».

Προσωπικά αν με ρωτάτε, ως ηθοποιό, είναι ακριβώς η ίδια λαχτάρα του πρώτου φιλιού, του να δεις αν κέρδισες το τζόκερ και ακριβώς η ίδια συνήθεια της ματαίωσης όταν το πρώτο φιλί γίνεται τελευταίο και όταν για ακόμα μια κλήρωση δεν έπιασες όλα τα νούμερα του τζόκερ. Αυτό το καρδιογράφημα είναι η δυσκολία… Το αν πετύχουμε, θα φανεί…

Το έργο – εκτός των άλλων – μιλά για τη μοναξιά πίσω από την οθόνη. Είναι τελικά πιο μοναχικός ο σύγχρονος άνθρωπος;

Ο άνθρωπος των social media και της εικονικής πραγματικότητας είναι μια ολοκληρωτική αποτυχία. Είναι αποτυχημένος όχι απλά μοναχικός. Ο εικονικός κόσμος είναι γεμάτος ευκολίες. Εύκολο σεξ, εύκολη βιτρίνα, εύκολα συναισθήματα για όλα και για οτιδήποτε συμβαίνει οπουδήποτε στον κόσμο, εύκολα όλα χωρίς κανένα βίωμα, καμία διαδρομή. Πλήρης αποτυχία, από πού να το πιάσεις και πού να το αφήσεις.

Μιλάω για την γενική εικόνα παραβλέποντας το γεγονός ότι μπορεί να είναι εργαλείο για κάποια πράγματα. Από την στιγμή που βγάζεις την ζωή σου στο σφυρί για να κερδίζει χρήματα μια εταιρία, αυτό είναι κατάντια.

Αν ο Εστραγκόν είχε πραγματικό προφίλ στο Facebook σήμερα, τι πιστεύετε ότι θα “ανέβαζε”; Είναι τελικά θύμα, θύτης ή απλώς ένας άνθρωπος που προσπαθεί να υπάρξει;

Ψέματα θα ανέβαζε όπως όλοι. Είναι απλά ένας υπέροχος ψεύτης όπως όλοι… Και τον αγάπησα για αυτό. Έπρεπε να τον αγαπήσω γιατί και εγώ και εσύ και όλοι το ίδιο κάνουμε.

Συντελεστές

Κείμενο: Αντώνης Τσιπιανίτης Αθερινός

Σκηνοθεσία: Θάλεια Χαραρά, Ηρακλής Τζαφέτας

Κοστούμια: Ελένη Ψύρρα

Φωτογραφίες προώθησης: Δημήτρης Παπαδημητρούλας

Χειρισμός ήχου/φώτων: Χρήστος Μότσιος

Παραγωγή: Κέντρο Έρευνας Θεάτρου & Χορού+ΠΛΗΝ

Διανομή (αλφαβητικά):

Εστραγκόν: Ηρακλής Τζαφέτας

Οφηλία: Αναστασία Φούκη

FACEBOOK: Θάλεια Χαραρά

Πληροφορίες