Μπορεί η ίδια η λειτουργία της φύσης να δώσει λύση στα προβλήματα που προκύπτουν από ακραία καιρικά φαινόμενα και έχουν ταλαιπωρήσει ιδιαίτερα τη Θεσσαλία τα τελευταία πέντε χρόνια;
Σε αυτό το ερώτημα προσπαθεί να απαντήσει το SpongeWorks, ένα ευρωπαϊκό έργο που υλοποιείται σε 3 μεγάλες πιλοτικές λεκάνες της Ευρώπης και για την Ελλάδα, στην λεκάνη απορροής του Ποταμού Πηνειού στη Θεσσαλία με ορίζοντα υλοποίησης την τετραετία 2024-2028.
Οι βασικοί άξονες του έργου παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά, στη Λάρισα τον Νοέμβριο του 2024 με τη συμμετοχή περισσοτέρων από 50 εκπροσώπων όλων των τοπικών φορέων υλοποίησης, εταίρους του προγράμματος καθώς και εκπροσώπους όλων των διοικητικών επιπέδων (ΤΟΕΒ, ΓΟΕΒ, στελέχη ΥΠΕΝ, στελέχη ΥΠΑΑΤ, ακαδημαϊκοί φορείς, επιχειρήσεις, συνεταιρισμοί).
Το έργο αποσκοπεί στην ενίσχυση της διαχείρισης και ασφάλειας των υδατικών πόρων της περιοχής. Επικεντρώνεται στην εφαρμογή λύσεων που βασίζονται στη φύση (NbS) και ειδικότερα “μέτρων-σπόγγου” (Sponge Measures) – παρεμβάσεων που ενισχύουν τη φυσική ικανότητα του εδάφους να συγκρατεί και να αποδίδει νερό, μειώνοντας τις επιπτώσεις από πλημμύρες και ξηρασίες. Με αυτόν τον τρόπο, το τοπίο λειτουργεί σαν “σπόγγος”, αυξάνοντας την ανθεκτικότητα και τη βιωσιμότητα του οικοσυστήματος απέναντι στα ακραία καιρικά φαινόμενα.
Η δράση του SpongeWorks ξεπερνά τα όρια πιλοτικού αγρού και επεκτείνεται σε εκτεταμένες εφαρμογές, καλύπτοντας στην Θεσσαλία μόνο, πάνω από 5.000 στρέμματα και 6 χιλιόμετρα ποταμού, με στόχο τη μετάβαση σε πιο βιώσιμες και ανθεκτικές φιλο- περιβαλλοντικές και αγρο-οικολογικές πρακτικές.
Τον περασμένο Νοέμβριο πραγματοποιήθηκε στη Λάρισα, στο ξενοδοχείο Imperial η πρώτη Τεχνική Συνάντηση του έργου. «Στην πρώτη τεχνική συνάντηση εργασίας (1 st Knowledge Integration Workshop) οι συμμετέχοντες αναγνώρισαν τους κύριους κίνδυνους που σχετίζονται με τα ακραία κλιματικά φαινόμενα στην Λεκάνη Απορροής του Πηνειού και εντόπισαν χωρικά την εμφάνισή τους, με βάση την εμπειρία και την γνώση τους. Επίσης, συνέθεσαν το ιδεατό σενάριο θωράκισης της Λεκάνης απέναντι στην κλιματική αλλαγή, με εφαρμογή επιλεγμένων λύσεων που βασίζονται στην φύση και ειδικότερα μέτρα σπόγγου.» αναφέρει στη larissanet ο ο Δρ. Ανδρέας Παναγόπουλος, Διευθυντής Ερευνών του Ινστιτούτου Εδαφοϋδατικών Πόρων, ΕΛΓΟ-ΔΗΜΗΤΡΑ.
Αναφορικά με τις επόμενες ενέργειες ο κ. Παναγόπουλος επισημαίνει: «Στην δεύτερη τεχνική συνάντηση εργασίας, (Geodesign), οι συμμετέχοντες θα κληθούν να επιβεβαιώσουν την ορθότητα της χωροτακτικής κατανομής των μέτρων που πρότειναν στην πρώτη συνάντηση, όπως αυτή θα προκύψει από την ανάλυση που πραγματοποιήσαν οι επιστημονικές ομάδες του έργου. Θα εξετάσουν λοιπόν εάν οι προτεινόμενες κατανομές των μέτρων είναι ρεαλιστικές και εάν τελικά μπορούν να συνθέσουν το επιθυμητό σενάριο μετάβασης σε μια ανθεκτικότερη Θεσσαλία. Η άσκηση αυτή, θα αποτελέσει την βάση μαθηματικής προσομοίωσης των θετικών επιπτώσεων από την γενικευμένη εφαρμογή των μέτρων, ώστε τελικά να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητά τους».
Να σημειωθεί πως οι πολίτες μπορούν να συνεισφέρουν στον σχεδιασμό του προγράμματος συμμετέχοντας στην έρευνα που είναι αναρτημένη στην επίσημη ιστοσελίδα του προγράμματος.
Πρόκειται για ένα ερωτηματολόγιο για τους κατοίκους της λεκάνης του Πηνειού, που ετοιμάστηκε με στόχο την καταγραφή των απόψεων για ακραία καιρικά φαινόμενα όπως ο Ντάνιελ, τις επιπτώσεις στην καθημερινότητα και τις πιθανές λύσεις που προκρίνoυν για τον τόπο τους.
Ακολουθήστε το 
στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
