Η Ερμιόνη*

Η Ερμιόνη*

Ερμιόνη, πίνακας του P.N. Guerin

Από τον Κωνσταντίνο Αθ. Οικονόμου, δάσκαλο, συγγραφέα

ΓΕΝΙΚΑ: Η Ερμιόνη ήταν η μοναχοκόρη του Μενελάου και της Ελένης. Ήταν μόλις εννέα χρονών την εποχή της, μάλλον εκούσιας, απαγωγής της μητέρας της και ανατράφηκε, αναγκαστικά, από τη θεία της Κλυταιμνήστρα. Οι υπόλοιπες πληροφορίες γύρω από την Ερμιόνη αφορούν σχεδόν αποκλειστικά στους γάμους της με τον πρωτοξάδελφό της τον Ορέστη και τον Νεοπτόλεμο και το πώς και από ποιους αυτοί οι γάμοι κανονίστηκαν. Με το θέμα των γάμων ασχολήθηκαν κυρίως οι τραγικοί.

Ο ΟΜΗΡΟΣ ΚΑΙ ΟΙ ΤΡΑΓΙΚΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΡΜΙΟΝΗ: Στην Οδύσσεια, ο Όμηρος αναφέρει πως ο Μενέλαος κανόνισε τον γάμο της κόρης του με τον Νεοπτόλεμο στην Τροία, ο οποίος τελέστηκε, όταν εκείνος επέστρεψε στη Σπάρτη1. Οι τραγικοί ποιητές, αντίθετα, θέλουν τον Μενέλαο να αρραβωνιάζει την κόρη του με τον Ορέστη, προτού φύγει για την Τροία, αλλά τελικά να την παραχωρεί στον Νεοπτόλεμο για να εξασφαλίσει την απαραίτητη συνεργασία του στην άλωση της Τροίας. Ο Ορέστης αναγκάστηκε να την παραχωρήσει, αν και, σύμφωνα με ορισμένους μυθογράφους, ήταν ήδη παντρεμένος μαζί της, και μάλιστα εν αγνοία του Μενέλαου, με προτροπή του παππού της Ερμιόνης Τυνδάρεω. Αυτός ο πρώτος αρραβωνιαστικός ή σύζυγος, τελικά σκότωσε τον δεύτερο, ή έβαλε τους κατοίκους της ορεινής Φωκίδας να τον σκοτώσουν, όταν ο Νεοπτόλεμος πήγε στους Δελφούς για να ζητήσει χρησμό για τον άγονο γάμο του με την Ερμιόνη. Έπειτα, ο Ορέστης παντρεύτηκε, ή ξαναπαντρεύτηκε, την Ερμιόνη με την οποία απέκτησε τελικά έναν γιο, τον Τισαμενό.

Η ΑΠΟΨΗ ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ: Ο Ευριπίδης σε δύο έργα του εμφανίζει την Ερμιόνη ως θύμα και ως θύτη. Στην τραγωδία Ορέστης, είναι θύμα του Ορέστη, του Πυλάδη και της Ηλέκτρας, καθώς τη συνέλαβαν αιχμάλωτη, για να εκβιάσουν τον πατέρα της Μενέλαο να μεσολαβήσει στους Αργείους για να δείξουν επιείκεια για τον μητροκτόνο2 και τους συνεργάτες του. Στο νέο αυτό δράμα που παίχτηκε στο παλάτι του Αγαμέμνονα, έδωσαν τη λύση οι θεοί που πήραν την Ερμιόνη στους αιθέρες, σώζοντάς την από το σπαθί των συνωμοτών. Έπειτα, έδωσαν εντολή στον Ορέστη να μείνει εξόριστος στην Αρκαδία για ένα χρόνο, μετά να πορευτεί στην Αθήνα, όπου και θα δικαζόταν από τους θεούς και εν τέλει θα αθωονόταν, ενώ στο τέλος θα νυμφευόταν την Ερμιόνη. Στην Ανδρομάχη αντίθετα, η Ερμιόνη είναι σύζυγος του Νεοπτόλεμου, γιου του Αχιλλέα, ο οποίος γύρισε στη Φθία έχοντας στο πλάι του λάφυρο την Τρωαδίτισσα Ανδρομάχη, από την οποία απέκτησε ένα γιο, τον Μολοσσό, ή και άλλους συγγραφείς δύο, τον Πέργαμο και τον Πίελο. Άκληρη εδώ η Ερμιόνη, περήφανη για τα πλούτη της αλλά και δυστυχισμένη με την ατεκνία της, κατηγόρησε την Ανδρομάχη ότι της πλάνεψε τον άνδρα και ότι με μαγικά βότανα την “έδεσε” καθιστώντας την άτεκνη. Με τη βοήθεια του πατέρα της, του Μενελάου, συνωμότησε εναντίον της Ανδρομάχης και του γιου της, τον οποίο η άτυχη μητέρα έκρυψε για λίγο στον ναό της Θέτιδας. Τον ανακάλυψε όμως η Ερμιόνη και ήταν έτοιμη να σκοτώσει μητέρα και παιδί, που τελικά όμως σώθηκαν με τη μεσολάβηση του Πηλέα, παππού του Νεοπτόλεμου. Αντίθετα, ο ίδιος ο Νεοπτόλεμος, πέφτοντας θύμα συνωμοσίας του Ορέστη, φονεύτηκε. Τελικά, κατ΄αυτή την εκδοχή, ο Ορέστης έσωσε την Ερμιόνη που ήθελε να αυτοκτονήσει από τη θλίψη της, την πήρε μαζί του και έφυγαν μένοντας για πάντα μαζί.

Konstantinosa.oikonomou@gmail.com www.scribd.com/oikonomoukon

1. Οδύσσεια, δ 5-9.

2. Ο Ορέστης είχε ήδη φονεύσει τη μητέρα του, την Κλυταιμνήστρα.

ΕΝΤΥΠΗ LARISSANET

 

Διαβάστε επίσης: