Δήμοι Νομού » Δήμος Λάρισας » Λάρισα: To νέο Μουσείο Σιτηρών και Αλεύρων στο Μύλο του Παππά (φωτ.)
ΕΝΑΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΣ ΑΛΕΥΡΟΜΥΛΟΣ - ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

Λάρισα: To νέο Μουσείο Σιτηρών και Αλεύρων στο Μύλο του Παππά (φωτ.)

Η επεξεργασία του σιταριού μέσα από την τεχνολογική εξέλιξη
Λάρισα: To νέο Μουσείο Σιτηρών και Αλεύρων στο Μύλο του Παππά (φωτ.)

Του Πάνου Γαρουφαλιά

Ένα μουσείο υπερσύγχρονο, ένα μουσείο που είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τις μνήμες και τη ζωή αυτού του τόπου, έχει δημιουργηθεί στο Μύλο του Παππά. Με θέμα -τι άλλο- το χρυσαφένιο δημητριακό, το σιτάρι,  που παράγεται εκατοντάδες χρόνια τώρα στη θεσσαλική γη και γίνεται αλεύρι από τα χρόνια που πρώτος στην περιοχή έφτιαξε τον σύγχρονο τότε ατμόμυλο, ο ηπειρώτης Κωνσταντίνος Παππάς, το μακρινό 1892.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΙΤΟΥ (6)

Το Μουσείο Σιτηρών και Αλεύρων εντυπωσιάζει καθώς περιηγείσαι στο χώρο, ανά εποχή και ανάλογα με τον εκσυγχρονισμό, γνωρίζοντας όλη την διαδικασία από τη συγκομιδή του σιταριού, την τοποθέτησή του στα τσουβάλια, την μεταφορά αλλά και την επεξεργασία του μέχρι αυτό να γίνει αλεύρι. Η διαδικασία αυτή ζωντανεύει μέσα από τα μηχανήματα που υπάρχουν στο Μουσείο, αλλά και από μια σειρά φωτογραφιών του Τάκη Τλούπα που έχει να κάνει με την διαδικασία συγκομιδής και επεξεργασίας του σιταριού. Μάλιστα πολλά από τα μηχανήματα που εκτίθενται μπορούν να τεθούν σε εικονική λειτουργία δείχνοντας στους μικρούς και θυμίζοντας στους μεγαλύτερους την παραδοσιακή επεξεργασία του σίτου μέσα στα χρόνια. Από τα αποκαΐδια του Μύλου του Παππά, σώθηκαν ύστερα από την μεγάλη καταστροφική φωτιά, μηχανήματα από σίδερο που κοσμούν το Μουσείο.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΙΤΟΥ (35)

«Με το Μουσείο αυτό ολοκληρώνεται η προσπάθειά μας να γίνει ο Μύλος του Παππά ένα κύτταρο πολιτισμού. Είναι το μοναδικό μουσείο σίτου στην Ελλάδα. Κάποια μηχανήματα είναι του Μύλου του Παππά. Τα υπόλοιπα μηχανήματα βρέθηκαν από μύλους της περιοχής. Είτε αγοράστηκαν, είτε είναι από δωρεές. Όλο το μουσείο είναι ψηφιοποιημένο», σημειώνει ο αντιδήμαρχος Πολιτισμού Πάνος Σάπκας μιλώντας για το Μουσείο, το οποίο αναμένεται σύντομα να λειτουργήσει και να ανοίξει τις πύλες του στο κοινό.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΙΤΟΥ (10)

Μύλος και τεχνολογία

Ο Ατμόμυλος (1893-1927)

H λειτουργία του Μύλου όπως αυτή εκτίθεται στο Μουσείο χωρίζεται σε τρεις φάσεις ανάλογα με την εξέλιξη.

Από το 1893 – 1927 έχουμε τον ατμόμυλο. Στην πρώτη φάση λειτουργίας του ο μύλος κινούνταν με τον ατμό. Μια αντλία νερού έφερνε το νερό του Πηνειού ποταμού μέχρι τον ατμολέβητα. Ο ατμός που παραγόταν τροφοδοτούσε την ατμομηχανή. Από εκεί με την βοήθεια ιμάντων η κίνηση μεταφερόταν στα μηχανήματα του Μύλου. Η άλεση του σίτου γινόταν με μυλόπετρες ο οποίες έτριβαν ολόκληρο τον καρπό.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΙΤΟΥ (17)

Η πετρελαιομηχανή (1927-1942)

Το 1918 ο ατμόμυλος κάηκε. Τη θέση της ατμομηχανής παίρνει μια πετρελαιομηχανή 140 ίππων. Η νέα μηχανή είναι ογκώδης αλλά ευκολότερη σε χειρισμό. Το 1937 θα αντικατασταθεί από νέα μηχανή μεγαλύτερης ισχύος η οποία τροφοδοτούσε γεννήτρια ηλεκτρικού ρεύματος για την κάλυψη των αναγκών του Μύλου. Τις μυλόπετρες αντικαθιστούν οι κυλινδρομηχανές.

Ηλεκτρική ενέργεια (1947- 1983)

Με το τέλος του πολέμου οι ιδιοκτήτες προωθούν την ηλεκτρική ενέργεια για την παραγωγή του αλευριού. Η ηλεκτροδότηση έφερε αύξηση παραγωγής, ενώ προσέφερε ευελιξία στην τοποθέτηση των μηχανημάτων. Η γραμμή παραγωγής εκσυγχρονίζεται καθώς σταδιακά προστίθενται νέες κυλινδρομηχανές.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΙΤΟΥ (18)

Η βιομηχανική επεξεργασία σίτου

1ο Βιομηχανικό Στάδιο: Καθαρισμός καρπού

Αφού συλλεχθεί ο καρπός από το χωράφι καθαρίζεται και γίνεται η προετοιμασία του από πλευράς υγρασίας για την άλεση. Το σιτάρι συγκεντρώνεται σε κυψέλες. Στο μαγνήτη καθαρίζεται από μεταλλικά σώματα και κοσκινίζεται. Το διαλεγμένο και καθαρισμένο σιτάρι πλένεται στο πλυντήριο και παραμένει στις κυψέλες για 6-7 ώρες. Καθαρό και στην σωστή υγρασία το προϊόν είναι έτοιμο για την άλεση.

2ο Βιομηχανικό Στάδιο: Άλεση

Το σιτάρι οδηγείται στις κυλινδρομηχανές για άλεση. Ανάλογα με τη ρύθμιση παράγεται σιμιγδάλι, αλεύρι ψιλό ή χοντρό. Το προϊόν περνά από τριφτήρες που «αφρατεύουν» το άλεσμα. Οδηγείται στα οριζόντια πολλαπλά κόσκινα ώστε να γίνει σιμιγδάλι, αλεύρι ψιλό ή χοντρό. Όσοι σπόροι δεν πέρασαν από τα κόσκινα ξαναπερνούν την διαδικασία. Ειδικά μηχανήματα, οι σεμιγδαλίστρες, ξεχωρίζουν το σιμιγδάλι.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΙΤΟΥ (23)

3ο Βιομηχανικό Στάδιο: Ομογενοποίηση αλεύρων

Στο τμήμα ομογενοποίησης οι μυλωνάδες αναμιγνύουν τα περιεχόμενα των κυψελών για παράξουν το επιθυμητό προϊόν. Η ομογενοποίηση την αλεύρων είναι μια επαναλαμβανόμενη διαδικασία: με την βοήθεια αναβατορίων τα μίγματα αλεύρων ανεβαίνουν ξανά και ξανά προς το πάνω μέρος των κυψελών. Κατά την κάθοδο εμπλουτίζονται με νέα άλευρα και ομογενοποιούνται στη μηχανή ανάμειξης. Τα άλευρα συσκευάζονται σε σακιά κυλώντας πάνω σε ειδικές γλίστρες.

ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΙΤΟΥ (27)

Όλη αυτή η εξαιρετικά ενδιαφέρουσα διαδικασία αναβιώνει μέσα από τα μηχανήματα που εκτίθενται στο Μουσείο, αλλά και μέσα από γιγαντοοθόνες που παρουσιάζουν παραστατικά τα στάδια επεξεργασίας του σίτου. Το εντυπωσιακό Μουσείο Σιτηρών και Αλεύρων στο Μύλο του Παππά θα σας εντυπωσιάσει παρουσιάζοντας σας την παραδοσιακή διαδικασία επεξεργασίας του σίτου μέσα από τα χρόνια και την εξέλιξη της τεχνολογίας. Μια μοναδική εμπειρία για κάθε επισκέπτη…

ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΙΤΟΥ (26)

ΜΟΥΣΕΙΟ ΣΙΤΟΥ (34)